T.C.
YARGITAY
- Hukuk Dairesi
Esas No: 2021/15184
Karar No: 2022/8991
Karar Tarihi: 18.05.2022
KAMULAŞTIRMADAN KAYNAKLI DAVA – YENİ MALİK DAVAYA DAHİL EDİLEREK SONUCUNA GÖRE KARAR VERİLMESİ GEREKTİĞİ – MALİK OLMAYAN DAVALILAR LEHİNE HÜKÜM KURULDUĞU – HÜKMÜN
BOZULMASI
ÖZET: UYAP sistemi üzerinden alınan tapu kaydına göre; davalıların malik sıfatının kalmadığı
gözetildiğinde; yeni tapu kaydı getirtilip bu husus denetlenmek suretiyle, malik sıfatları sona ermiş ise
davalılar yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan ret kararı verilmesi ve 2942 Sayılı
Kamulaştırma Kanunu’nun 4650 Sayılı Kanunla değişik ilgili maddesi uyarınca yeni malik davaya
dahil edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, malik olmayan davalılar lehine
hüküm kurulması, Doğru görülmemiştir. Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan
hükmün açıklanan nedenlerle HUMK’un ilgili maddesi gereğince bozulmasına karar verilmiştir.
(2942 S. K. m. 10, 14) (3402 S. K. m. 22) (18. HD. 25.09.2014 T. 2014/9234 E. 2014/13260 K.)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda: Davanın kabulüne
dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi, davacı idare vekilince
verilen dilekçeyle istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği
görüşülüp düşünüldü:
Dava, 4650 Sayılı Kanunla değişik 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 10. maddesine dayanan
kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili istemine
ilişkindir.
Mahkemece, bozma kararına uyularak davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davacı idare vekili
tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyanın incelemesinde; Yargıtay 18. Hukuk Dairesi’nin 25/09/2014 gün ve 2014/9234 esas –
2014/13260 Sayılı ilamıyla ilk derece mahkemesinin 27/06/2013 tarihli kararının bozulmasına karar
verildiği, ilgili bozma ilamında ‘’Kamulaştırma bedeli hesaplanırken toplam zemin bedeli üzerinden
irtifak değeri hesaplanıp, bulunan irtifak değerine ağaçların ve yapının zarar gördüğü tespit edilmiş ve
varsa ağaç ve yapı bedeli eklenmesi gerekirken bilirkişi raporunda ağaçların davacı idare tarafından
kesilip götürüldüğü ve irtifak kamulaştırması sebebi ile ağaçların ve yapının zarar görüp görmediği
yolunda herhangi bir araştırma yapılıp, bu yönde deliller ortaya konulmadan sadece irtifaklı alana
isabet etmesi nedeniyle ağaçlar için ve yapı için değer düşüklüğü sebebiyle bedele hükmedilmiş
olmasının doğru görülmediği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verildiği, bozma sonrası hükme
esas alınan 06/05/2015 havale tarihli raporda; davaya konu taşınmaz için % 100 oranında objektif artış
verilmesi gerektiği, taşınmazın içerisinden geçen Enerji Nakil Hattı yüksekliğinin taşınmaz içerisinde
bulunan muhdesatlara zarar vermeyecek kadar yüksekten geçtiği bu nedenle muhdesat bedelinin
hesaplama dışına çıkarıldığının belirtildiği, ilk derece mahkemesince bu defa ağaç ve yapı bedeli
eklenmeksizin kamulaştırma bedeline hükmedildiği, ilgili kararın taraf vekillerince temyiz edildiği,
Yargıtay 18. Hukuk Dairesi’nin 18/04/2016 gün ve 2016/3578 esas – 2016/6024 Sayılı ilamıyla ilk
derece mahkemesinin 03/09/2015 tarihli kararının bozulmasına karar verildiği, ilgili bozma ilamında
‘’Hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın değerlendirilmesinde kullanılan veriler
ve objektif artış yönünden bir bozma yapılmadığı halde, mahkemece bozma kapsamı dışına çıkılarak
ve davacı yararına oluşan usuli kazanılmış hak dikkate alınmadan, daha yüksek objektif artış öngören
ve daha yüksek zeytin fiyatı esas alınarak hesap yapan bilirkişi raporuna göre karar verilmesinin hatalı
olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; bozma ilamına uyularak yapılan inceleme sonucunda davanın
kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;
1-) 3402 Sayılı Kadastro Kanunu’nun 22/a maddesi uyarınca yapılan yenileme çalışmaları sonucu
oluşan yeni tapu kaydı ve kadastro krokisi ilgili Tapu Müdürlüğü ve Kadastro Müdürlüklerinden
getirtilip, yeni duruma göre kamulaştırma konusu daimi irtifak alanının ölçekli kroki üzerinde
gösterilmesi için fen bilirkişisinden, kamulaştırma bedelinin yenileme sonrası oluşan yüzölçümüne
göre yeniden tespiti için ise bilirkişi kurulundan ek rapor alınması sağlanmadan, eksik incelemeyle
karar verilmesi doğru olmadığı gibi,
2-) UYAP sistemi üzerinden alınan tapu kaydına göre; davalıların malik sıfatının kalmadığı
gözetildiğinde; yeni tapu kaydı getirtilip bu husus denetlenmek suretiyle, malik sıfatları sona ermiş ise
davalılar yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan ret kararı verilmesi ve 2942 Sayılı
Kamulaştırma Kanunu’nun 4650 Sayılı Kanunla değişik 14/5. maddesi uyarınca yeni malik davaya
dahil edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, malik olmayan davalılar lehine
hüküm kurulması,
3-) Mahkemece bozma ilamı kapsamı dışına çıkılarak ve davacı idare yararına oluşan usuli kazanılmış
hak dikkate alınmadan zeytin fiyatının 1,60 TL/KG esas alınarak hüküm kurulması,
Doğru görülmemiştir.
Sonuç: Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle
HUMK’un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde
iadesine, 18.05.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
